کد مطلب : 25734

به گزارش آینده روشن خلاصه مقاله «انتظار، دولت اسلامی و دولت های کاذب مهدوی» نوشته محمدتقی ربانی میانجی به این شرح است:

اعتقاد به تحقق حتمي روزگاري خوش و آينده‌اي روشن، كه در آن تمامي ارزش‌هاي ديني حاكميت يابند و وضعيت ايده‌عالي بر جهان حاكم شود‌، ‌اعتقاد و باوري اصيل‌، ريشه‌دار و همزاد اعتقاد به اسلام مي‌توان به حساب آورد؛ چرا كه اين اعتقادسازي توسط قرآن كريم(1) - آياتي كه از جهاني بودن اسلام و غلبة آن بر اديان ديگر‌، وراثت نهايي مؤمنان و استخلاف نهايي اهل ايمان سخن گفته‌اند‌-‌ و پيامبر اكرم - روايات فراواني كه از موعود جهاني سخن گفته و ظهورش را براي برپايي دولت كريمه و جهاني‌‍، تحقق عدالت و قسط و ريشه كردن ظلم و ستم بشارت داده‌اند- انجام شد و زمينة لازم براي پذيرش و باور اين مسئله به‌وجود آمد‌.(2) 

آن آيندة خوش منتظر و دولت كريمه مهدي، داراي ويژگي و مشخصه‌هايي است كه به عناوين و در مواردي به تفصيل در روايات اشاره شده است: ظلم ستيز است ، عدالت گستر است ، حاكميت مستضعفان و دولت دين و حاكميت ارزش‌هاي ديني است، ايّام گشايش و بركت‌هاي زميني و آسماني است، پايان دوران فقر و مكنت و روزگار فرح و شادماني است‌، داراي عقل و انديشه كامل است و روابط اجتماعي، بر اساس كرامت و عزت انساني- كه پيامبران الهي مردم را به آن دعوت كرده‌اند- تنظيم و اجرا‌ خواهد شد ... . 

اين اعتقاد و باور چنان در اعماق وجودي مسلمانان، لايه‌هاي جامعه و امت اسلامي اثر گذاشت و عجين شد كه هيچ‌گاه فراموش يا از ذهن‌ها زدوده نشد‌. به لحاظ همين استواري و اصالت، در گذر زمان و در گستره جهان اسلام، هر‌گاه ظلم، ستم و تاريكي جامعه را فرا مي گرفت ، موج جنبش‌ها و حركت هاي عدالت‌طلبي و ظلم ستيزي با تكيه بر همين باورها در جامعه در مي گرفت . 

اين باور و اعتقاد، به مستضعفان و رنج‌ديدگان اميد ، شوق و آمادگي مي‌بخشيد‌ و به آنان پايداري و استقامت مي‌داد‌. حضور در صحنه‌ها ، مبارزه با ظلم و ستم را مي‌آموخت و از يأس و ذلت و ستم‌پذيري برحذر مي‌داشت‌. استفاده‌هاي صحيح از اين باور مي‌توان ياد كرد كه آخرين آنها را مي‌توان انقلاب اسلامي ايران و حركت شيعيان لبنان دانست كه از اين اعتقاد فقط در جهت مبارزه با ظلم و ستم و نيز آماده كردن جامعه‌ براي زمينه‌سازي تحقق آن وعده‌ها استفاده شده است‌. 

امام از همين باور و اعتقاد، در طول تاريخ حيات اسلامي بهره‌هاي منفي و باطل فراواني شده است؛ از جمله مي‌توان به دوران خلافت ظالم عباسيان اشاره كرد كه از اين اعتقاد به عنوان ابزار و وسيله بهره جسته، خلفاي عباسي را به نام مهدي و حكومت خود را همان حكومت موعود ناميدند علاوه بر اين، در مركز جهان اسلامي زمينه‌هاي اعتقاد و باور به ظهور مهدي و تشكيل حكومتي ديني بر اساس مباني اسلام، در جان و دل مردم در غرب اسلامي(3) رسوخ كرده بود و چنان مردم را به آينده اميدوار مي‌ساخت، كه مسلمانان صلح‌طلب و آزادي‌خواه تنها با استفاده از همين زمينة اعتقادي و پذيرش عمومي آن در جامعه، بنام «مهدي» قيام كردند و دولت تشكيل دادند؛ به گونه‌اي كه مي توان تمام حركت‌هاي آزادي بخش را در آفريقا‌، ابن تومرت‌، فاطميان‌، حكومت‌هاي مهدوي در سودان- كه حاصل مبارزه و جهاد فراوان با قدرت ستمگر مي‌باشد- از اين قبيل برشمرد. از همين حركت‌ها، تا دوران معاصر و جهاد عليه استعمارگران نيز، بهره جويي شد‌.

اين نوشتار، مي‌تواند در نگاهي جامع به بررسي زمينه هاي اجتماعي _ سياسي‌، آثار حكومت‌ها و فاصله آن با حكومت موعود‌، و پاسخ به احاديث تحزيري كه جامعه را از پيروي پرچم‌هاي دروغين برحذر مي‌دارد،(4) تعريف و مورد پژوهش قرار گيرد.

پی نوشت: 

1. و نريدان عق علي الذين استعضعوا في الارض ان نجعلهم ائمه ... و ان الارض يرثها عبادي الصالحين ] و نيز [ و العاقية للمتقين ...
2. هر چند مي‌توان به ريشه‌هايي از اين باور، در فطرت آدمي و نيز تاثيرگذاري اعتقاد و باورپروران ساير اديان و آيين‌ها نيز اشاره نمود.
3. كشورهاي آفريقاي عربي ، شمال آفريقا و اندلس.
4. تخرج من المشرق روايات سور ، ورود رايات سود من خراسان ... تنزل الرايات السود التي تخرج من خراسان الي الكوفه 

*معاون پژوهشي پژوهشكده انتظار نور

مرجع : سايت خبری آينده روشن